به‌ڕێوه‌بردنی هه‌ڵبژاردن له‌ كۆمیسیۆنی هه‌ڵبژاردنه‌كان كۆبوونه‌وه‌یه‌ك سازده‌كات له‌گه‌ڵ به‌ڕێوه‌به‌رانی گشتی نووسینگه‌ی پارێزگاكان |     لیژنه‌ی پرۆسه‌كان له‌ نووسینگه‌ی نیشتمانی گفتوگۆی خشته‌كانی كاتی بۆ هه‌ڵبژاردنه‌كانی داهاتوودا كرد |     ئه‌نجومه‌نی كۆمیسه‌ران له‌ كۆمیسیۆنی هه‌ڵبژاردنه‌كان پێشوازی له‌ نوێنه‌ری تایبه‌تی ئه‌مینداری گشتی نه‌ته‌ووه‌ یه‌كگرتووه‌كان ده‌كات |     ئاگاداریه‌ك له‌ نووسینگه‌ی هه‌ڵبژاردنه‌كانی سلێمانی یه‌وه‌ |     ئه‌نجومه‌نی كۆمیسه‌ران بڕیارێكی تایبه‌ت به‌ چاوپێكه‌وتنه‌كانی دامه‌زراندن له‌ نووسینگه‌ی هه‌ڵبژاردنه‌كانی سلێمانی ده‌رده‌كات |     راگه‌یاندنێك له‌ نووسینگه‌ی هه‌ڵبژاردنه‌كانی سلێمانی |     كۆمیسیۆنی هه‌ڵبژاردنه‌كان به‌رده‌وامه‌ له‌ رێكخستن له‌گه‌ڵ لیژنه‌ی ووردبینی ناوی فه‌رمانبه‌رانی كۆمیسیۆن له‌ ئه‌مینداریه‌تی گشتی ئه‌نجومه‌نی وه‌زیران |     ئاگاداری له‌ كۆمیسیۆنی بالاˇی سه‌ربه‌خۆی هه‌ڵبژاردنه‌كان |     نووسینگه‌ی هه‌ڵبژاردنه‌كانی هه‌ولێر وورشۆپێكی رۆشنبیری بۆ قه‌واره‌ سیاسیه‌كان سازده‌كات |     وه‌فدی نووسینگه‌ی هه‌ڵبژاردنه‌كانی دیالا سه‌ردانی پارێزه‌ری پارێزگاكه‌ و پیرۆزبایی له‌ پارتی شیوعی به‌بوونه‌ی یادی دامه‌زراندنی ده‌كات |    
Electoral Districts
ووتار و توێژینه‌وه‌كان

راگه‌یاندن

· ده‌سته‌ی ڕاگه‌یاندن و په‌یوه‌ندی به‌ پێی فه‌رمانی ده‌سه‌لاˇتی ئیئتلافی كاتی ژماره‌ 65 دامه‌زێنرا ئه‌م ده‌سته‌یه‌ ده‌ستووریه‌ و ئیش ده‌كات بۆ ڕێكخستنی ڕاگه‌یاندن له‌ عێراقدا هه‌روه‌ها ئیش ده‌كات وبه‌هاوكاری كۆمیسیۆنی بالاˇی سه‌ربه‌خۆی هه‌ڵبژاردنه‌كان و دادگا بۆ ڕێكخستنی ڕاگه‌یاندن له‌ ماوه‌ی هه‌ڵبژاردنه‌كاندا ، هه‌روه‌ها ئه‌و په‌یڕه‌وه‌ كه‌ له‌لایه‌ن ده‌سته‌ى ڕاگه‌یاندن ده‌رچووه‌ ئاماژه‌ به‌ به‌رپرسیارێتیه‌كانی تۆڕی ڕاگه‌یاندنی عێراقی ده‌كات كه‌ به‌پێی فه‌رمانی ژماره‌ 66 ده‌سه‌لاˇتی ئیئتلافی كاتی دامه‌زراوه‌ . به‌وپێیه‌ تۆڕێكی په‌خشی نیشتمانی گشتیه‌ و ده‌بێت ئیش بكات بۆ ده‌سته‌به‌ركردنی په‌خشێكی ڕاسته‌وخۆ و زیندو بۆ كۆمیسیۆن به‌بێ به‌رامبه‌ر له‌گه‌ڵ مسۆگه‌ركردنی نوێنه‌رایه‌تی گونجاو بۆ هه‌موو پاڵێوراوان ،به‌چاوپۆشین له‌ قه‌باره‌ی قه‌واره‌ سیاسییه‌كه‌ به‌هۆی ئه‌وه‌ی تۆڕی ڕاگه‌یاندنی عێراقی ده‌سته‌یه‌كی خاوه‌ن پاره‌پێدانێكی (تمویلكردنێكی ) گشتی یه‌.

· سیسته‌می خۆیی به‌ناوه‌رۆكی ڕاگه‌یاندنی ئازاد داده‌نرێت . كۆمیسیۆن پشتگیری ده‌سته‌ی په‌یوه‌ندی و ڕاگه‌یاندن كردوه‌ بۆ ده‌ركردنی ڕێساكانی ڕه‌وشتی ڕاگه‌یاندن له‌ ماوه‌ی هه‌ڵبژاردنه‌كانی ساڵی 2008دا .

· كاره‌ گرنگه‌كه‌ كه‌ ئازادی ڕاده‌ربڕین مسۆگه‌ر ده‌كات ، ئه‌وه‌یه‌ به‌ئاسانی بتوانیت بگه‌یته‌ زانیارییه‌كان و بنه‌ما ئه‌وه‌یه‌ كه‌ ده‌سته‌ گشتییه‌كان هه‌ستن به‌خستنه‌ڕووی زانیارییه‌كان بۆ به‌رژه‌وه‌ندی گه‌ل . به‌و جۆره‌ ده‌توانین زانیارییه‌كان بلاˇوبكه‌ینه‌وه‌ ، ئه‌گه‌ر دژ به‌ به‌رژه‌وه‌ندییه‌كانی گشتی نه‌بێت ، كۆمیسیۆن هه‌ستاوه‌ به‌ بلاˇوكردنه‌وه‌ی سیاسه‌تی ئازادی زانیاریه‌كان ، ئه‌و زانیارییانه‌ی كه‌ ده‌شێت ده‌سته‌به‌ر بكرێت بۆ كه‌رتی گشتی .

· ڕاگه‌یاندن ئازاده‌ له‌ داپۆشینكردنی هه‌ڵبژاردنه‌كاندا وه‌ك هه‌ر ئه‌ندامێكی تر له‌ كۆمه‌ڵگای مه‌ده‌نیدا. له‌گه‌ڵ ئه‌وه‌شدا هه‌ندێك له‌به‌ر چاوگرتنی ئه‌منی هه‌یه‌ ، چوونه‌ ناوه‌وه‌ی ڕاگه‌یاندن دیاری ده‌كات بۆ نێو نوسینگه‌كانی هه‌ڵبژاردن , له‌گه‌ڵ ئامێره‌ په‌خشكه‌ره‌ ئه‌لكترنییه‌كاندا ئه‌مه‌ش سه‌پاندنێكه‌ له‌ نێوان مافی ڕاگه‌یاندنی ئازاد و مافی ژیان و ده‌نگدان به‌بێ مه‌ترسی .

· هه‌ندێك له‌ بنكه‌كانی ده‌نگدان هه‌یه‌ ڕێگه‌ ده‌دات به‌هه‌ندێك ئامێری ڕاگه‌یاندنی باوه‌ڕپێكراو به‌چوونه‌ ژووره‌وه‌ و ئاماده‌بونیان له‌ ڕۆژی هه‌ڵبژاردندا . ئه‌و بنكانه‌ له‌لایه‌ن كۆمیسیۆنه‌وه‌ ده‌ست نیشان كراون . به‌ڕاوێژكردن له‌گه‌ڵ هێزه‌كانی ئاسایش و ده‌سته‌ی په‌یوه‌ندی وڕاگه‌یاندندا .به‌ ڕه‌چاوكردنی ئه‌و ڕاستییه‌ كه‌ ئه‌و بنكانه‌ تایبه‌ت كراون بۆ قازانجی گشتی . له‌به‌ر ئه‌وه‌ ڕاگه‌یاندن ده‌چێته‌ چوارچێوه‌ی پێگه‌ سیاسییه‌ هه‌ستیاركانه‌وه‌ .

· ڕاگه‌یاندنی باوه‌ڕپێكراو هه‌لی گواستنه‌وه‌ی هه‌ندێك چالاكی هه‌ڵبژاردنی كۆمیسیۆنی ده‌ست ده‌كه‌وێت وه‌ك به‌ستنی كۆنگره‌ی ڕۆژنامه‌وانی و داوا لێ ده‌كرێ پابه‌ند بێت به‌ ڕێساكانی ڕه‌وشت كه‌ تایبه‌ته‌ به‌ده‌سته‌ی په‌یوه‌ندی و ڕاگه‌یاندنه‌وه‌و ڕێنومایی و په‌یڕه‌وه‌كانی كۆمیسیۆنه‌وه‌ . هه‌روه‌ها جێ به‌ جێ نه‌كردنی ئه‌م ڕێنوماییانه‌ ئیش ده‌كات بۆ كێشانه‌وه‌ی ئه‌و باوه‌ڕپێدانه‌ و رشه‌وانه‌كردنی بۆ ده‌سته‌ی په‌یوه‌ندی و ڕاگه‌یاندن به‌ تۆمه‌تی پێشێل كردنه‌ مه‌ده‌نیه‌كان . هه‌روه‌ها ڕوانه‌كردنی بۆ دادگا له‌ ئه‌نجامی پێشێل كردنه‌كانی تردا كه‌ په‌یوه‌ندی هه‌یه‌ به‌ بڕیاری ژماره‌ 14 ده‌سه‌لاˇتی كاتی ئیئتلافه‌وه‌ . كه‌ تیایدا هاتووه‌ ده‌ڵێت ده‌بێت وتاره‌ رقێهنه‌جوڵنه‌ریه‌كان و هه‌ڵنان بۆ توندوتیژی له‌ قاڵب بدرێن .

 

بنه‌ماكانى ڕه‌فتارى ڕاگه‌یاندن له‌ ماوه‌ى هه‌ڵبژاردنه‌كان
 

ئاماده‌ كردنى ڕاگه‌یاندنى سه‌ربه‌خۆ و فره‌ لایه‌ن زۆر گرینگه‌ له‌ به‌رێو ه‌بردنى هه‌ڵبژاردنى دیمۆكراسى ، به‌و پێیه‌ى هه‌ڵبژاردن ته‌نها په‌یوه‌ست نیه‌ به‌ ئازادى و دادپه‌روه‌رى ده‌نگده‌ر له‌ چوارچێوه‌ى بارودۆخێكى گونجاو و ئه‌و زانیاریانه‌ى به‌ده‌ست هاتووه‌ له‌ سه‌ر پارته‌كان ، و سیاسیه‌كان و پاڵێوراوان و خودى پڕۆسه‌ى هه‌ڵبژاردنه‌كان ، هه‌تا ده‌نگده‌ر ئاگادار بێت به‌ ده‌نگدانه‌كه‌ى ، هه‌ڵبژاردنى دیمۆكراسى به‌بىˇ ڕاگه‌یاندنى ئازاد كه‌م و كوڕییه‌ له‌ بنه‌ماكانیدا .

ده‌سته‌ى په‌یوه‌ندى و ڕاگه‌یاندن كارى كردووه‌ له‌سه‌ر ڕێكخستنى ڕاگه‌یاندن له‌ عێراقدا ، كه‌ ده‌سته‌یه‌كى ده‌ستورییه‌ و به‌ فه‌رمانى ده‌سته‌ڵاتداریه‌تى هاوپه‌یمانى كاتى ژماره‌ 65 دامه‌زراوه‌ ، وه‌ كۆمیسیۆن به‌ هاوكارى له‌گه‌ڵ ده‌سته‌ى په‌یوه‌ندى و ڕاگه‌یاندن كار ده‌كات بۆ ده‌ركردنى په‌یڕه‌وه‌كانى به‌ڕێوه‌بردنى كاروبارى ڕاگه‌یاندن له‌ ماوه‌ى هه‌ڵبژاردنه‌كاندا ، له‌گه‌ڵ بونى ڕۆڵى كۆمیسیۆن و ده‌سته‌ى په‌یوه‌ندى و ڕاگه‌یاندن و داگا له‌ ڕێكخستنى ڕاگه‌یاندندا .

خودى ناوه‌ڕۆكى ڕاگه‌یاندنى ئازاد ئاماده‌ ده‌كرێت ، وه‌ كۆمیسیۆن یارمه‌تى ده‌سته‌ى په‌یوه‌ندى و ڕاگه‌یاندنى ئه‌دات بۆ ده‌ركردنى بنماكانى ڕه‌فتارى ڕاگه‌یاندن له‌ كاتى هه‌ڵبژاردنه‌كانى ساڵى 2008 .

دانانى بنه‌ماكانى ڕه‌فتار بنه‌مایه‌كى تایبه‌ته‌ به‌ بڵاوكردنه‌وه‌ى بابه‌ته‌كانى په‌یوه‌ست به‌ هه‌ڵبژاردنه‌كان ، داوا ده‌كات كه‌ په‌خش كردنى ڕاگه‌یاندنى هه‌ڵبژاردنه‌كان بێلایه‌ن و وردبین نیه‌ ، وه‌ زمانى سۆز یان كه‌سایه‌تیه‌ دیاره‌كانى ئاینى به‌كار نه‌هێنرێت له‌ پێناوى به‌خشینى ڕق لێبونه‌وه‌ یان توندوتیژى .

كه‌ ده‌بێته‌ هۆى پێشێل كردنى بنه‌ماكانى ڕه‌فتار و سه‌پاندنى پێبژاردن ، یان كشانه‌وه‌ى په‌خش یان لێسه‌ندنه‌وه‌ى مۆڵه‌ت ، یان ناردنى بۆ دادگا له‌ حاڵه‌تى بونى هه‌ر تۆمه‌تێك به‌ پێى فه‌رمانى ده‌سته‌ڵاتدارى هاوپه‌یمانى كاتى ژماره‌ (14) (هاندانى توندوتێژى) . له‌م ڕوانگه‌یه‌وه‌ ڕاگه‌یاندن متمانه‌ى كۆمیسیۆن له‌ ده‌ست ده‌دات و بێبه‌ش ده‌بێت له‌ په‌خش كردنى پڕۆسه‌ى هه‌ڵبژاردنه‌كان .

گرینگترین بنه‌ماكانى ڕه‌فتاڕ كه‌ پێى جیابكرێته‌وه‌ ئه‌وه‌یه‌ كه‌ له‌ لایه‌ن ڕاگه‌یاندنه‌وه‌ دانرابێت ، كه‌ خودى په‌یڕه‌وه‌كه‌ كار ده‌كات له‌سه‌ر به‌رگرى كردن له‌ ئازادى ڕاگه‌یاندن ، وه‌ پێشێل كردنه‌كانیش كار بۆ ئه‌و بنه‌مایانه‌ ده‌كات له‌سه‌ر دوباره‌ كردنه‌وه‌ى ئه‌و كه‌رته‌ كه‌ ئاراسته‌یه‌ بۆ هه‌موان
.

گه‌ڕان